আমেৰিকাৰ জিপিএছ ব্যৱস্থাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীলতা কমাবৰ বাবে আৰু ভাৰতৰ নিজা ‘জিপিএছ’ শক্তিশালী কৰিবলৈ ভাৰতীয় মহাকাশ গৱেষণা সংস্থাই মহাকাশলৈ অত্যাধুনিক কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ প্ৰেৰণ কৰিছে। শুকুৰবাৰে জিঅ’চিনক্ৰ’নাছ ছেটেলাইট লঞ্চ ভেহিকেল বা জিএছএলভি ৰকেটে অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ সতীশ ধৱন মহাকাশ কেন্দ্ৰৰ পৰা অত্যাধুনিক কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ এনভিএছ-০৩ উৎক্ষেপণ কৰে। ইছৰোৰ বিজ্ঞানীসকল আশাবাদী যে ভাৰতীয় নেভিগেচন ছিষ্টেম ‘নাভিক’ (Navigation with Indian Constellation) শক্তিশালী কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এই উপগ্ৰহৰ ভূমিকা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ হ’ব।
উপগ্ৰহটো সফল উৎক্ষেপণৰ পাছত শনিবাৰে পুৱা ইছৰোৰ বিজ্ঞানীসকলক অভিনন্দন জনাই প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে লিখিছে, “আমাৰ মহাকাশ বিজ্ঞানীসকলৰ নিষ্ঠা আৰু উদ্ভাৱনী শক্তিয়ে দেশখনক গৌৰৱান্বিত কৰি আহিছে। আমাৰ নিজৰ উপগ্ৰহ নেভিগেচন ব্যৱস্থাক শক্তিশালী কৰাৰ বাবে এই অভিযান অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। অত্যাধুনিক এনভিএছ-০৩ উপগ্ৰহটোৱে বিভিন্ন প্ৰযুক্তিৰ ক্ষেত্ৰত আত্মনিৰ্ভৰশীল হোৱাৰ আমাৰ প্ৰচেষ্টাক আৰু অধিক আগুৱাই নিব। ইয়াৰ দ্বাৰা সাধাৰণ মানুহ উপকৃত হ’ব।” বৰ্তমান আমি পথত দিশ বিচাৰিবলৈ, মানচিত্ৰত সঠিক স্থান বিচাৰিবলৈ বা সময় গণনা কৰিবলৈ আমেৰিকাৰ প্ৰযুক্তি আৰু উপগ্ৰহৰ পৰা পোৱা তথ্যৰ ওপৰত বহু পৰিমাণে নিৰ্ভৰ কৰিবলগীয়া হয়।
কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ NVS-03ত ভাৰতৰ নিজা প্ৰযুক্তিৰে নিৰ্মিত ৰুবিডিয়াম এটমিক ঘড়ী আছে, যাৰ বাবে এই উপগ্ৰহটোৱে L1, L5 আৰু S বেণ্ডত পোনপটীয়াকৈ সংকেত প্ৰেৰণ কৰিবলৈ সক্ষম হ’ব। আমি ব্যৱহাৰ কৰা সাধাৰণ স্মাৰ্টফোন বা স্মাৰ্টৱাচৰ চিপৰ সৈতে L1 বেণ্ডটো পোনপটীয়াকৈ সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ফলত সাধাৰণ ৰাইজে মানচিত্ৰত অধিক সঠিক তথ্য লাভ কৰিব। এই উপগ্ৰহৰ তথ্যৰ জৰিয়তে সময়ৰ গণনাও অধিক সঠিক হ’ব।
ভাৰতে আমেৰিকাৰ জিপিএছৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীলতা হ্ৰাস কৰিবলৈ নিজাকৈ ভূ-ভিত্তিক সময় গণনা ব্যৱস্থা গঢ়ি তুলিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। দেশৰ পাঁচখন চহৰৰ আঞ্চলিক ৰেফাৰেন্স ষ্টেণ্ডাৰ্ড লেবৰেটৰীত ৰাষ্ট্ৰীয় সময়ৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ গৌণ সময়-মাপকাঠি প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। এই পাঁচখন চহৰ হ’ল গুৱাহাটী, ভুৱনেশ্বৰ, বেংগালুৰু, আহমেদাবাদ আৰু ফৰিদাবাদ। ইছৰোৰ নতুন উপগ্ৰহটোৱে এই ব্যৱস্থাটোক অধিক উন্নত আৰু সঠিক কৰি তুলিব।
এনভিএছ-০৩ উপগ্ৰহৰ ওজন প্ৰায় ২২৫০ কিলোগ্ৰাম। ইছৰোৰ পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মৰ নেভিগেচন ছেটেলাইট ছিৰিজৰ এয়া তৃতীয়টো উৎক্ষেপণ। ইয়াৰ বাহিৰেও ভাৰতে GSLV ৰকেট ব্যৱহাৰ কৰি ২০ বাৰ মহাকাশলৈ সফলতাৰে উৎক্ষেপণ কৰিছে।
