কৰ্কট ৰোগৰ (Cancer) চিকিৎসাৰ বাবে গৰুৰ গাখীৰ, গোমূত্ৰ বা গোবৰ ব্যৱহাৰ (Use of cow urine or cow dung) কৰিব পাৰি নেকি সেয়া চাবলৈ মধ্যপ্ৰদেশত এক গৱেষণা আৰম্ভ কৰা হৈছিল। চৰকাৰী সহায়ো চলি আছিল। মধ্য প্ৰদেশ চৰকাৰে (Madhya Pradesh Government)ও অধ্যয়নটোত চাৰে তিনি কোটি টকা দিছিল। কিন্তু টকা ক’লৈ গ’ল? গৱেষণাৰ নামত চৰকাৰী পুঁজিৰ অনিয়মৰ অভিযোগ উঠিছে। টকাখিনি ক’ত খৰচ কৰা হৈছিল সেয়া বিচাৰি উলিয়াবলৈ এটা তদন্তও আৰম্ভ কৰা হৈছে। গৱেষণাটো ২০১১ চনত আৰম্ভ হৈছিল। সেই সময়ত শিৱৰাজ সিং চৌহানে মধ্যপ্ৰদেশত বিজেপি চৰকাৰৰ নেতৃত্ব দি আছিল।
বৰ্তমান তেওঁ এজন কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী। গৱেষণাটো জবলপুৰৰ নানাজী দেশমুখ পশু বিজ্ঞান বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দ্বাৰা পৰিচালনা কৰা হৈছিল। অধ্যয়নটোৰ উদ্দেশ্য আছিল গৰুৰ গোবৰ, গোমূত্ৰ বা গৰুৰ গাখীৰৰ মিশ্ৰণৰ পৰা প্ৰস্তুত কৰা পদাৰ্থ কৰ্কট ৰোগৰ চিকিৎসাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি নে নাই সেয়া বিশ্লেষণ কৰা। বিশ্ববিদ্যালয় কৰ্তৃপক্ষই প্ৰথমতে গৱেষণাৰ বাবে প্ৰায় আঠ কোটি টকাৰ অনুদান বিচাৰিছিল। অৱশ্যে, মধ্য প্ৰদেশ চৰকাৰে প্ৰকল্পটোৰ বাবে চাৰে তিনি কোটি টকাৰ অনুদান অনুমোদন কৰিছে।
অৱশ্যে, গৱেষণাৰ ধন ক’ত ব্যয় কৰা হৈছে সেই বিষয়ে প্ৰশ্ন উত্থাপন হৈছে। এই সন্দৰ্ভত জিলা প্ৰশাসনৰ সৈতেও এটা অভিযোগ দাখিল কৰা হৈছিল। অভিযোগ পোৱাৰ পিছত, বিভাগীয় আয়ুক্তই বিষয়টোৰ তদন্তৰ নিৰ্দেশ দিয়ে। ইয়াৰ পিছত, জবলপুৰৰ জিলা দণ্ডাধীশে এজন অতিৰিক্ত জিলা দণ্ডাধীশৰ নেতৃত্বত এটা তদন্তকাৰী দল গঠন কৰে। এক দশকৰো অধিক সময়ৰ বাবে, ধনখিনি ব্যয় কৰা হৈছিল আৰু ইয়াৰ তদন্ত কৰা হৈছিল। শেহতীয়াকৈ তদন্তকাৰী দলটোৱে জিলা দণ্ডাধীশক এক প্ৰতিবেদন দাখিল কৰিছে। প্ৰতিবেদনত যি উল্লেখ কৰা হৈছে সেয়া এতিয়াও ৰাজহুৱা কৰা হোৱা নাই।
অৱশ্যে, সূত্ৰই দাবী কৰিছে যে তদন্তকাৰী দলে কেইবাটাও খণ্ডত ব্যয়ক লৈ সন্দেহ প্ৰকাশ কৰিছে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত, ব্যয় বজাৰ মূল্যতকৈ যথেষ্ট বেছি বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। ইয়াৰ উপৰিও, এনে কিছুমান কাম আছে যিবোৰৰ প্ৰাথমিকভাৱে গৱেষণাৰ সৈতে কোনো সম্পৰ্ক নাই বুলি ভবা হয়। অনুসন্ধানত পোহৰলৈ আহিছে যে ২০১১ চনৰ পৰা ২০১৮ চনৰ ভিতৰত গোবৰ, গোমূত্ৰ, সঞ্চয় পাত্ৰ, বিভিন্ন কেঁচামাল আৰু সঁজুলিৰ দৰে সাধাৰণ সামগ্ৰী ক্ৰয় কৰাত প্ৰায় ১.৯২ কোটি টকা ব্যয় কৰা হৈছিল। অনুসন্ধানকাৰীসকলে বিশ্বাস কৰে যে সেই সময়ত বজাৰ মূল্যত এই সামগ্ৰীবোৰৰ দাম ১৫-২০ লাখ টকাতকৈ অধিক হ’ব নালাগিছিল। এই অধ্যয়নৰ বাবে বিভিন্ন চহৰত বিমান পৰিচালনা কৰা হৈছে।
প্ৰায় ২৩-২৪ বাৰ বিমানেৰে ভ্ৰমণ কৰিছে। সূত্ৰসমূহে দাবী কৰিছে যে অনুসন্ধানকাৰীসকল এনে এটা ভ্ৰমণৰ প্ৰয়োজনীয়তা আৰু ন্যায্যতাৰ বিষয়ে সন্দিহান। প্ৰতিবেদনখনত প্ৰায় চাৰে সাত লাখ টকা মূল্যৰ এখন গাড়ী ক্ৰয় কৰাৰ কথাও উল্লেখ কৰা হৈছে। এইটো দাবী কৰা হৈছে যে এইটো মূল অনুমোদিত বাজেটত উল্লেখ কৰা হোৱা নাছিল। জবলপুৰৰ অতিৰিক্ত জিলা দণ্ডাধীশ ৰঘুবৰ মাৰাভিয়ে কয়, “জিলা দণ্ডাধীশে তদন্তৰ নিৰ্দেশ দিছিল। বিশ্ববিদ্যালয়খনে গৱেষণাৰ বাবে আঠ কোটি টকা বিচাৰিছিল। চাৰে তিনি কোটি টকা অনুমোদন জনোৱা হৈছিল। তেওঁ যোগ দিছিল যে বহুতো ক্ৰয় আছিল যিবোৰ গৱেষণা বাজেটত অনুমোদিত হোৱা নাছিল।
ইয়াৰ উপৰিও, কৃষকসকলক কিছু প্ৰশিক্ষণো দিয়া হৈছিল। অৱশ্যে, কেনেধৰণৰ প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা হৈছে সেই বিষয়ে কোনো উল্লেখ নাই। প্ৰতিবেদনত এই কথাও উল্লেখ কৰা হৈছে। অৱশ্যে বিশ্ববিদ্যালয় কৰ্তৃপক্ষই দাবী কৰিছে যে সকলো গৱেষণাৰ কাম নিয়ম অনুসৰি কৰা হৈছে। বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ পঞ্জীয়ক এছ এছ টোমাৰে কয়, “২০১২ চনৰ পৰা, গৱেষণাটো এক স্বচ্ছ আৰু প্ৰণালীবদ্ধ পদ্ধতিৰে কৰা হৈছে। যন্ত্ৰই হওক বা গাড়ীয়েই হওক, সকলো নিবিদা দিয়াৰ যোগেদি কৰা হৈছে। কামটো চৰকাৰী নিয়ম অনুসৰি কৰা হৈছিল। ক’তো দুৰ্নীতি হোৱা নাছিল।” এখন তদন্ত সমিতি আহিছিল। আমি তেওঁলোকক সকলো নথি-পত্ৰ দিছিলো। কৰ্তৃপক্ষই কোনো তথ্য লুকুৱাই ৰখা নাছিল।”
