এইবাৰ মানৱ জাতিৰ বংশবিস্তাৰ (Reproduction of the human race) সন্দৰ্ভত মহাকাশত পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা চলি আছে। চীনে মহাকাশত (Space in China) প্ৰজনন গৱেষণাৰ ফলাফল কেনেকুৱা সেয়া জানিবলৈ এক ডাঙৰ পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। বিশেষকৈ চীনা মহাকাশ বিজ্ঞানীসকলে মহাকাশত মাইক্ৰ’গ্ৰেভিটি আৰু ‘মহাজাগতিক বিকিৰণ’ৰ প্ৰভাৱ মানৱ প্ৰজননৰ একেবাৰে প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়ত কেনেদৰে পৰে সেয়া বিচাৰি উলিয়াবলৈ কাম কৰি আছে। আৰু সেইবাবেই তেওঁলোকে বিশ্বৰ প্ৰথম মহাকাশ গৱেষণা আৰম্ভ কৰিছে, য’ত কৃত্ৰিম মানৱ ভ্ৰূণ আৰু ভ্ৰূণৰ আৰ্হি আৰু ষ্টেম কোষৰ পৰা আহৰণ কৰা গাঁথনি ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। সঁজুলিবোৰ ইতিমধ্যে টিয়াংগং মহাকাশ ষ্টেচনলৈ প্ৰেৰণ কৰা হৈছে। ই টিয়াংঝৌ কাৰ্গো মহাকাশযানত ইয়াৰ গন্তব্য স্থানত উপস্থিত হৈছিল। লগতে এই মাহৰ আৰম্ভণিতে।
অধ্যয়নটো চাইনিজ একাডেমী অৱ ছায়েন্সৰ প্ৰাণীবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানৰ গৱেষকসকলৰ দ্বাৰা চলোৱা হৈছে। এতিয়ালৈকে উপলব্ধ তথ্য অনুসৰি পৰীক্ষা কৰি থকা কৃত্ৰিম ভ্ৰূণটো কেতিয়াও ‘ফোটা’ হৈ নাযায়। সেইবাবেই গৱেষকসকলে সেইবোৰক ‘কৃত্ৰিম ভ্ৰূণ মডেল’ বুলি কৈছে, যিবোৰ মানৱ ষ্টেম কোষৰ পৰা সৃষ্টি কৰা হৈছে। নিষেচনৰ ১৪-২১ দিনৰ পিছত প্ৰকৃত ভ্ৰূণৰ পৰিস্থিতিৰ প্ৰতিৰূপ প্ৰস্তুত কৰিবলৈ মহাকাশত গৱেষণা চলি আছে। তেওঁলোকৰ বিশেষত্ব হ’ল যে তেওঁলোকে নিজে বিভাজিত হ’ব পাৰে। কিন্তু শেষত, ইয়াৰ পৰা কোনো জীৱন থাকিব নোৱাৰে।
চাইনিজ একাডেমী অৱ ছায়েন্সৰ প্ৰাণীবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানৰ প্ৰকল্পটোৰ মুৰব্বী য়ু লেকিয়ানে কয়, “আমি মহাকাশ পৰিৱেশত মানৱ ভ্ৰূণৰ বিকাশৰ প্ৰত্যাহ্বানবোৰ অনুসন্ধান কৰিবলৈ সক্ষম হ’ম বুলি আশা কৰিছো। কিন্তু আমি প্ৰকৃত ভ্ৰূণৰ সৈতে পৰীক্ষা কৰা নাই। আমি কোনো ধৰণৰ আৰ্হিৰ সৈতে পৰীক্ষা কৰি আছো। লেকিয়ানে দাবী কৰে যে তেওঁলোকে এটা অতি যুক্তিসঙ্গত প্ৰশ্নৰ উত্তৰ বিচাৰি আছে। আৰু সেয়া হ’ল, “মানৱ জাতি মহাকাশত জীয়াই থাকিবলৈ সক্ষম নে? মহাকাশত মানুহৰ প্ৰজনন সম্ভৱনে?
